De AI-verordening voor het MKB: wat er nu al geldt
Twee dingen raken het MKB direct. Negen praktijken zijn sinds februari 2025 volledig verboden, waaronder emotieherkenning op de werkplek. En sinds augustus 2026 moet je mensen laten weten dat ze met een machine praten. De rest van de verordening gaat vooral over hoog-risicotoepassingen die het gemiddelde MKB niet inzet.
Gepubliceerd op
De vier risiconiveaus
De AI-verordening deelt AI-systemen in naar risico, niet naar techniek. Hetzelfde model kan in de ene toepassing onder minimaal risico vallen en in de andere onder hoog risico. Dat is verwarrend maar wel logisch: het gaat om wat je ermee doet.
| Niveau | Wat het inhoudt | Raakt een AI-klantassistent? |
|---|---|---|
| Onaanvaardbaar risico | Volledig verboden, negen praktijken | Alleen als je medewerkers of klanten emotioneel gaat meten |
| Hoog risico | Zware eisen aan documentatie, toezicht en nauwkeurigheid | Zelden — denkt aan werving, kredietbeoordeling, onderwijs |
| Transparantierisico | Openbaarmakingsplicht richting de gebruiker | Ja, dit is de categorie waar klantcontact in valt |
| Minimaal of geen risico | Geen regels vanuit de verordening | Interne hulpmiddelen zonder contact met buiten |
Wat er verboden is, en dat geldt al
De verordening verbiedt negen praktijken volledig. De eerste acht zijn in februari 2025 van kracht geworden. Voor een werkgever springt er één uit: emotieherkenning op de werkplek en in onderwijsinstellingen. Het meten van stemming, motivatie of stress van medewerkers is dus geen grijs gebied waar je met toestemming omheen kunt — het staat in dezelfde categorie als sociaal scoren en het ongericht schrapen van CCTV-beelden voor gezichtsherkenning.
Dat is relevanter dan het klinkt, want productiepitches voor "sentimentanalyse op je team" of "engagement-monitoring" bewegen precies in dat gebied.
Wat er verplicht is sinds augustus 2026
De transparantieregels zijn deze maand in werking getreden. De Europese Commissie schrijft dat bij het gebruik van AI-systemen zoals chatbots mensen erop gewezen moeten worden dat ze interactie hebben met een machine, zodat ze een weloverwogen beslissing kunnen nemen.
Praktisch: elk bericht dat je AI verstuurt, maakt kenbaar dat het van een AI komt. Niet in de kleine lettertjes van een privacyverklaring, maar zichtbaar op het moment zelf. Daarnaast geldt voor door AI gegenereerde inhoud een etiketteringsplicht — relevant zodra je AI teksten publiceert in plaats van beantwoordt.
Wat dit betekent voor je keuze van leverancier
Drie vragen die je vooraf stelt, en waarop een leverancier een concreet antwoord hoort te hebben:
- Hoe maakt het systeem kenbaar dat het een AI is? Vraag om een voorbeeldbericht, niet om een beschrijving.
- Kan die kenbaarheid uitgezet worden? Als het antwoord ja is, is het geen ingebouwde eigenschap maar een instelling — en instellingen gaan een keer per ongeluk om.
- Welke toepassingen zet je expliciet níét in? Een leverancier die geen grens kan benoemen, heeft er waarschijnlijk geen.
Dit artikel is geen juridisch advies. De verordening werkt gefaseerd en de invulling ervan ontwikkelt zich; de data en verplichtingen hierboven zijn die zoals de Europese Commissie ze op de raadpleegdatum publiceerde.